artikel overgenomen uit architectenweb.nl
Open raam werkt beste tegen oververhitting
Om oververhitting van het huis tegen te gaan, kan een bewoner het best een raam open zetten of een buitenzonwering aanbrengen. Forse isolatie, wat de afgelopen decennia de standaard is geworden in de Nederlandse bouw, blijkt de oververhitting juist sterk te verergeren. Ook hebben groene daken heel weinig effect.
Dat blijkt uit berekeningen van de TU Eindhoven (TU/e), die zijn uitgevoerd in het kader van het onderzoeksprogramma Climate Proof Cities.
Er zijn zes soorten passieve maatregelen voor verschillende woningen onderzocht: meer isolatie, meer capaciteit voor warmteopslag, de gevel en het dak van het huis wit schilderen, daktuinen, buitenzonwering en ramen open zetten. Airco’s lieten de onderzoekers bewust buiten beeld, omdat het energievreters zijn.
Door de opwarming van het klimaat komt oververhitting binnenshuis steeds meer voor en bij extreem hoge temperaturen overlijden meer mensen. Uit het onderzoek blijkt dat bij zowel schakelwoningen, vrijstaande woningen als appartementen, het gebruiken van eenvoudige buitenzonwering of het openzetten van de ramen het meest effectief is, aldus de TU/e.
“Daarmee kan het aantal oververhittingsuren in de meeste gevallen zelfs tot nul worden teruggebracht. Het openzetten van de ramen moeten bewoners alleen doen wanneer de temperatuur buiten lager is dan binnen”, meldt de technische universiteit.
De isolatielaag dikker maken, heeft juist een averechts effect, blijkt uit de studie. “De zon straalt warmte door de ramen naar binnen, die vervolgens vanwege de dikke isolatie moeilijk het huis uit kan. Moderne woningen, met dikke isolatie, hebben dan ook veel meer oververhittingsproblemen. Vaak hebben die ook geen buitenzonwering, wat de problemen versterkt.”
“Een opmerkelijk resultaat is verder dat het aanbrengen van groene daken, een vaak gebruikte maatregel, weinig effect heeft op de binnentemperatuur”, laat de TU/e weten.
Straatniveau
De Eindhovense onderzoekers bekeken ook of de temperatuur op straatniveau verminderd kan worden door groen te plaatsen. Ze keken specifiek naar het effect van waterverdamping door bomen en struiken. Dit ‘zweten’ zorgt in principe net als bij mensen voor een verkoelend effect. Het onderzoeksteam maakte berekeningen op basis van een straat in Arnhem tijdens een hittegolf.
Daaruit bleek dat het plaatsen van relatief kleine bomen, met een kroon met een diameter van ongeveer vijf meter, al leidt tot 1.6 graden Celsius temperatuurverlaging vlak bij de bomen. De hele straat van groene gevels voorzien geeft slechts een daling met 0.4 graden, zegt de TU/e.
“Vooral bomen, met veel waterverdamping, lijken dus een flinke bijdrage te kunnen leveren aan het beheersen van extreme temperaturen in straten. Daar komt nog bij dat de bomen schaduw geven, wat het koelend effect vergroot.”
Dat blijkt uit berekeningen van de TU Eindhoven (TU/e), die zijn uitgevoerd in het kader van het onderzoeksprogramma Climate Proof Cities.
Er zijn zes soorten passieve maatregelen voor verschillende woningen onderzocht: meer isolatie, meer capaciteit voor warmteopslag, de gevel en het dak van het huis wit schilderen, daktuinen, buitenzonwering en ramen open zetten. Airco’s lieten de onderzoekers bewust buiten beeld, omdat het energievreters zijn.
Door de opwarming van het klimaat komt oververhitting binnenshuis steeds meer voor en bij extreem hoge temperaturen overlijden meer mensen. Uit het onderzoek blijkt dat bij zowel schakelwoningen, vrijstaande woningen als appartementen, het gebruiken van eenvoudige buitenzonwering of het openzetten van de ramen het meest effectief is, aldus de TU/e.
“Daarmee kan het aantal oververhittingsuren in de meeste gevallen zelfs tot nul worden teruggebracht. Het openzetten van de ramen moeten bewoners alleen doen wanneer de temperatuur buiten lager is dan binnen”, meldt de technische universiteit.
De isolatielaag dikker maken, heeft juist een averechts effect, blijkt uit de studie. “De zon straalt warmte door de ramen naar binnen, die vervolgens vanwege de dikke isolatie moeilijk het huis uit kan. Moderne woningen, met dikke isolatie, hebben dan ook veel meer oververhittingsproblemen. Vaak hebben die ook geen buitenzonwering, wat de problemen versterkt.”
“Een opmerkelijk resultaat is verder dat het aanbrengen van groene daken, een vaak gebruikte maatregel, weinig effect heeft op de binnentemperatuur”, laat de TU/e weten.
Straatniveau
De Eindhovense onderzoekers bekeken ook of de temperatuur op straatniveau verminderd kan worden door groen te plaatsen. Ze keken specifiek naar het effect van waterverdamping door bomen en struiken. Dit ‘zweten’ zorgt in principe net als bij mensen voor een verkoelend effect. Het onderzoeksteam maakte berekeningen op basis van een straat in Arnhem tijdens een hittegolf.
Daaruit bleek dat het plaatsen van relatief kleine bomen, met een kroon met een diameter van ongeveer vijf meter, al leidt tot 1.6 graden Celsius temperatuurverlaging vlak bij de bomen. De hele straat van groene gevels voorzien geeft slechts een daling met 0.4 graden, zegt de TU/e.
“Vooral bomen, met veel waterverdamping, lijken dus een flinke bijdrage te kunnen leveren aan het beheersen van extreme temperaturen in straten. Daar komt nog bij dat de bomen schaduw geven, wat het koelend effect vergroot.”
